De wedloop om het krachtigste model

De race om wereldwijde dominantie

Het Witte Huis opent in juli 2025 Winning the Race: America's AI Action Plan met de zin: «The United States is in a race to achieve global dominance in artificial intelligence (AI).» ^[1]

AGI als iets om vooraf te richten

De Britse regering neemt in september 2021 in de National AI Strategy de mogelijkheid van AGI serieus: «take seriously the possibility of AGI and ‘more general AI’, and to actively direct the technology in a peaceful, human-aligned direction.» ^[2] Dat is een standpunt over een mogelijkheid, geen vaststelling dat AGI er is. In dezelfde alinea schrijft zij: «The emergence of full AGI would have a transformational impact on almost every aspect of life» ^[3]

Op 1 en 2 november 2023 ondertekenen tientallen landen in Bletchley Park een verklaring. Die noemt bijzondere veiligheidsrisico’s aan de frontier, de allersterkste algemene systemen, waaronder general-purpose AI, een model voor algemeen gebruik: «Particular safety risks arise at the ‘frontier’ of AI, understood as being those highly capable general-purpose AI models» ^[4]

Californië verplicht in Senate Bill 53, goedgekeurd op 29 september 2025, een grote bouwer van frontier-modellen een kader te publiceren: «clearly and conspicuously publish on its internet website a frontier AI framework» ^[5]

Rekenkracht bij vijf bedrijven

Epoch AI schat op 14 april 2026 dat Amazon, Google, Meta, Microsoft en Oracle in het vierde kwartaal van 2025 samen 71 procent van de cumulatieve rekenkracht hielden: «collectively hold an estimated 71% of the world’s cumulative AI compute as of Q4 2025, measured in H100-equivalents of computing power.» ^[6]

De poort vóór inzet

OpenAI schrijft in Preparedness Framework Version 2 van 15 april 2025 dat het geen model inzet dat een High capability threshold haalt, een zelfgekozen hoge drempel, tot de risico’s volgens hun maatstaf voldoende klein zijn: «We do not deploy models that reach a High capability threshold until the associated risks that they pose are sufficiently minimized.» ^[7] Anthropic noemt in Responsible Scaling Policy 3.4, van kracht op 8 juli 2026, het document een vrijwillig kader: «Our Responsible Scaling Policy (RSP) is our voluntary framework for managing catastrophic risks from advanced AI systems.» ^[8] Google DeepMind definieert in Frontier Safety Framework 3.1 van 17 april 2026 Critical Capability Levels als niveaus waarop frontier-modellen zonder extra maatregelen ernstige schade kunnen vormen: «absent mitigation measures, frontier AI models or systems may pose heightened risk of severe harm.» ^[9] Dat zijn eigen kaders, geen wet.

Verordening (EU) 2024/1689, de AI-verordening van Europees Parlement en Raad, vermoedt high-impact capabilities — vermogens met groot gevolg — bij een general-purpose AI-model wanneer de cumulatieve trainingsberekening groter is dan 10²⁵ drijvende-kommabewerkingen, FLOPs: «the cumulative amount of computation used for its training measured in floating point operations is greater than 10²⁵.» ^[10] Het Bureau of Industry and Security, de Amerikaanse exportautoriteit, eist in de regel van 15 januari 2025 een licentie voor export van geavanceerde chips of de modelgewichten van de meest geavanceerde AI-modellen: «a license to export, reexport, or transfer (in-country) advanced computing ICs or the model weights of the most advanced AI models» ^[11] De Britse publicatie van 9 februari 2024 noemt het AI Safety Institute de eerste staatsgedragen organisatie voor geavanceerde AI-veiligheid: «The AI Safety Institute (AISI) is the world’s first state-backed organisation focused on advanced AI safety for the public benefit» ^[12]

Toegang voor sollicitant en cloudklant

Artikel 6, lid 2, van verordening 2024/1689 beschouwt AI-systemen in bijlage III als high-risk, systemen met hoog risico voor mensen. Punt 4(a) dekt systemen voor werving of selectie van natuurlijke personen: «the recruitment or selection of natural persons, in particular to place targeted job advertisements, to analyse and filter job applications, and to evaluate candidates;» ^[13] Dat is een classificatie, geen verbod.

Executive Order 13984 van 19 januari 2021 draagt de minister van Handel op om regels voor te stellen die Amerikaanse IaaS-providers — aanbieders van servers te huur in de cloud — de identiteit laten verifiëren van een buitenlandse persoon die een Account krijgt: «regulations that require United States IaaS providers to verify the identity of a foreign person that obtains an Account.» ^[14] Het Bureau of Industry and Security stelt op 29 januari 2024 een know-your-customer-reglement voor, het vaststellen wie de klant is: «that is, a know-your-customer program or Customer Identification Program (CIP).» ^[15]

Deepfakes als zorgwekkende trend

Het Europol Innovation Lab in Den Haag noemt in Facing reality? (2022) de evolutie en detectie van deepfakes: «one of the most worrying technological trends is the evolution and detection of deepfakes» ^[16] In de conclusion vraagt hetzelfde rapport dat opsporing en online diensten investeren in detectie- én preventietechnologie: «invest in detection as well as prevention technology.» ^[17]

De Coalition for Content Provenance and Authenticity (C2PA) schrijft in Technical Specification 2.4: «the Coalition for Content Provenance and Authenticity (C2PA) has developed this technical specification for providing content provenance and authenticity.» ^[18]

Wat de onderwerpen tonen

Dominantie toont de racezin van het Witte Huis; AGI-bestuursobject toont hoe staten de allersterkste algemene AI vooraf willen richten, van de Britse strategie tot Bletchley en Californië SB 53. Rekenmacht en modelpoorten tonen de 71 procent bij vijf bedrijven en de poorten vóór inzet: vrijwillige kaders, de Unie-drempel, en een Amerikaanse exportlicentie op modelgewichten. Burgerkneep toont de drempel bij werving en bij het cloudaccount; deepfake-legitimatie toont de trend die Europol zorgwekkend noemt en waarvoor het detectie vraagt.

Lees verder

• Dominantie & wedloop
• AGI-bestuursobject
• Rekenmacht & concentratie
• Modelpoorten & veiligheidsregime
• Burgerkneep
• Deepfake-legitimatie