- Hoe ver is het
- Volgens Epoch AI, dat de wereldwijde rekenkracht voor AI schat, hielden die vijf eind 2025 samen naar schatting 71 procent daarvan[1]. Volgens het Internationaal Energieagentschap (IEA) gebruikten datacenters in 2024 ongeveer 1,5 procent van alle stroom ter wereld, 415 terawattuur. Sinds 2017 groeit dat met ongeveer 12 procent per jaar[2]. In het basisscenario van het IEA is dat in 2030 meer dan verdubbeld, tot ongeveer 945 terawattuur[3].
- Wie zit erachter
- Amazon met Amazon Web Services (AWS), Microsoft met Azure, Google met Google Cloud, Meta en Oracle. Vijf grote technologiebedrijven, die het IEA niet bij naam noemt, gaven in 2025 samen meer dan 400 miljard dollar uit, grotendeels aan datacenters[4].
- Wat betekent het voor jou
- Je gegevens, je apps en straks ook het radionetwerk van je telefoon kunnen op servers van een handvol bedrijven draaien. Europese netwerkbeveiligers waarschuwen voor afhankelijkheid van een klein aantal cloudaanbieders, de meeste van buiten de EU[5].
- Plek in het verhaal
- Hyperscalers staan niet op het wiel. Ze zijn de grond onder AI en de digitale tweeling en Industrie: de rekenkracht, de stroom en het water.
- Hyperscalers · 3 onderbouwingenDatacenters
De IEA rekent dat datacenters van 485 TWh in 2025 naar ongeveer 950 TWh in 2030 gaan. AI-datacenters verdrievoudigen hun verbruik in diezelfde periode.
- Hyperscalers · 5 onderbouwingenElektriciteit
De stroomvraag van datacenters trekt het net mee: de IEA zet 485 TWh in 2025 tegen circa 950 TWh in 2030. Fijne meterdata kunnen apparaten en routines in huis afleiden.
- Hyperscalers · 7 onderbouwingenWater & koeling
Koelwater voor datacenters komt vaak uit dezelfde kraan als jouw glas — en de cijfers staan in jaarverslagen die jij zelden leest.
- uit Industrie · 7 onderbouwingenRekenmacht & concentratie
Epoch AI schat op 14 april 2026 dat Amazon, Google, Meta, Microsoft en Oracle in het vierde kwartaal van 2025 samen 71 procent van de wereldwijde rekenkracht voor kunstmatige intelligentie hielden.
- uit Industrie · 8 onderbouwingenLive-twin-platform
Microsoft, Amazon, Google en NVIDIA bieden platforms die een digitale kopie van fabrieken, gebouwen of steden bijhouden: sensoren voeden het model, het model kan acties sturen.
- uit Industrie · 15 onderbouwingenStroom & net
Europese netbeheerders (ENTSO-E) noemen in het netplan van 2024 voor 2040 108 gigawatt extra grensoverschrijdende capaciteit nodig; TenneT investeert in het Nederlandse deel.
- uit Industrie · 10 onderbouwingenWater & grondstof
Het Internationaal Energieagentschap schat het waterverbruik van datacenters op ongeveer 560 miljard liter per jaar, oplopend tot circa 1.200 miljard liter in 2030. Google verbruikte in 2024 in The Dalles in Oregon 361,4 miljoen gallons.
- 01Epoch 2026: vijf hyperscalers 71% AI-rekenkrachtEpoch AI, Five hyperscalers now own over two-thirds of global AI compute (2026)
- 02IEA: datacenters 415 TWh in 2024International Energy Agency, Executive summary — Energy and AI (2025)
- 03IEA: datacenterstroom naar ~945 TWh in 2030International Energy Agency, Executive summary — Energy and AI (2025)
- 04Vierhonderd miljard capexIEA, Data centre electricity use surged in 2025 (2026)
- 05Cloud-RAN: de cloudbeheerder heeft volgens het BSI volledige controle, en Telefónica draait RAN-software al in AWSBSI, BSI: Open-RAN Risikoanalyse (2022)