- Hoe ver is het
- De Europese Centrale Bank (ECB) wil in 2029 klaar zijn voor een eerste uitgifte van de digitale euro, als de Europese wet er is[1]. Een geld met regels is elders al gebruikt: Australië gaf in proefregio's vanaf 2016 uitkeringen op een kaart waarvan standaard 80 procent was afgeschermd[2].
- Wie zit erachter
- De ECB en de Bank for International Settlements (BIS), de bank van de centrale banken. De BIS-topman zei in 2020 dat de centrale bank bij digitaal centralebankgeld de regels kan bepalen. Dat is een uitspraak over wat kan, geen bewijs dat het gebeurt[3]. Verder regeringen die uitkeringen of noodmaatregelen aan betaalregels koppelden: de Australische met de Cashless Debit Card, de Canadese met een noodwet.
- Wat betekent het voor jou
- In Canada moesten banken in februari 2022 tegoeden van aangewezen personen direct bevriezen, zonder bevel van een rechter[4]. In Australië kon bij uitkeringsontvangers standaard 80 procent alleen worden besteed aan essentiële goederen en diensten[2]. Dat zijn geen regels van de digitale euro: de ECB sluit programmeerbaar geld voor de digitale euro vooraf uit[5], en het Canadese hof van beroep noemde de inzet van de noodwet in 2026 onredelijk[6].
- Plek in het verhaal
- Stap 5, de naaf van het wiel, en een van de vijf dossiers onder Control. Het bewijs wie je bent staat bij Digitale identiteit.
- Digitaal geld · 9 onderbouwingenProgrammeerbaar geld
Je geld is van jou, tot iemand er een regel in zet.
- uit Kapitaal · 5 onderbouwingenGeldnorm-BIS
De directeur van de Bank voor Internationale Betalingen, Agustín Carstens, zei op 19 oktober 2020 dat het kernverschil tussen contant geld en een digitale centralebankmunt absolute control is, plus de technologie om die regels af te dwingen.
- uit Kapitaal · 5 onderbouwingenBanken-rails
FedNow verwerkt sinds 20 juli 2023 Amerikaanse interbancaire betalingen bijna in realtime, elke dag van het jaar; SWIFT volgt grensoverschrijdende betalingen tot de bevestiging.
- Digitaal geld · 12 onderbouwingenContant verdwijnt
Als een centrale bank bepaalt welk geld nog geld is, komen mensen niet bij hun eigen geld.
- 01Digitale euro, bouwjaar 2029ECB, FAQs on the digital euro (2026)
- 02Tot 80 procent van de uitkering ging op een kaart met regelsAustralian National Audit Office, The Implementation and Performance of the Cashless Debit Card Trial (2018)
- 03Carstens: absolute control op CBDC-regelsIMF, Cross-Border Payments — A Vision for the Future (2020)
- 04Canada 2022: banken moeten cease dealingCanada Gazette, Emergency Economic Measures Order: SOR/2022-22
- 05ECB: digitale euro nooit programmeerbaar geldECB / Eurosystem, Progress on the investigation phase of a digital euro – third report (2023)
- 06Banken moesten tegoeden melden zonder rechter: het hof zegt neeFederal Court of Appeal (Canada), 2026 FCA 6 (noodwet), samenvatting
Platforms mogen privéberichten scannen op misbruikbeelden. Waar je rijdt wordt vastgelegd, en het netwerk kan meten als je geen telefoon bij je hebt. De politie gebruikt zulke gegevens om risico's te voorspellen. Voor de staat zelf gelden vaak andere regels.