6G Matrix

Altijd online

Het netwerk groeit omdat wij video willen, en de overheid bouwt erop.

Wie is het

Dat zijn wij. In 2025 was 96 procent van de Nederlanders van 12 jaar en ouder elke dag online, en de smartphone is daarvoor het belangrijkste apparaat[1]. Ruim de helft betaalde dat jaar voor het streamen van films, series of sport[2]. Volgens de Autoriteit Consument en Markt (ACM) ging het mobiele dataverbruik in Nederland van 1,6 miljard gigabyte in 2022 naar bijna 3 miljard in 2025[3]. Het meeste daarvan is kijken: volgens netwerkleverancier Ericsson was video eind 2025 ongeveer driekwart van al het mobiele verkeer in de wereld[4].

Hoe het werkt

Wij vragen meer data, en de rest van de keten gebruikt die vraag als reden om te bouwen. In 2019 schreef de staatssecretaris van Economische Zaken dat de blijvende groei van het dataverkeer per gebruiker de eerste drijfveer is voor nieuwe mobiele netwerken, en dat 5G daarvoor een oplossing belooft[5]. Aan de vergunningen hing de overheid een eis voor bereik en snelheid in elke gemeente. Die snelheid legde ze uit met wat jij ermee doet: browsen, muziek en video streamen[6]. Ook Ericsson noemt de groei van ons dataverkeer een van de belangrijkste economische redenen voor nieuwe netwerken[7].

Wat 6G en AI toevoegen

Bij 5G zette de Internationale Telecommunicatie-Unie (ITU), de VN-organisatie voor telecommunicatie, meer videogebruik bovenaan de lijst met redenen voor groei[8]. In het raamwerk voor 6G, de volgende generatie, schrijft de ITU dat gebruikers altijd en overal bij diensten moeten kunnen, en noemt ze de vraag van gebruikers als eerste factor voor het tempo[9]. De Europese Commissie zet video in hoge kwaliteit naast kunstmatige intelligentie (AI) als toepassingen die een voortdurende groei van dataverwerking, opslag en transport vragen[10].

De groei gaat door: wereldwijd groeide het mobiele dataverkeer tussen het tweede kwartaal van 2025 en dat van 2026 met 23 procent[11]. Wat 6G daar straks precies voor nodig heeft, staat bij De 6G-standaard. Het is een plan, geen netwerk dat al draait.

Bewijs · 6
01 · FEIT

Bijna iedereen in Nederland is elke dag online

Volgens het CBS was in 2025 96 procent van de mensen van 12 jaar of ouder elke dag online, tegen 76 procent in 2012. De smartphone is het belangrijkste apparaat: 96 procent van de 12-plussers ging ermee online, tegen 84 procent in 2020.

«In 2025 was 96 procent van de bevolking van 12 jaar of ouder dagelijks online.»
02 · FEIT

Ons mobiele dataverbruik verdubbelde bijna in drie jaar

Volgens de Autoriteit Consument & Markt (ACM) is het mobiele dataverbruik in Nederland in drie jaar bijna verdubbeld: van 1,6 miljard gigabyte in 2022 naar bijna 3 miljard gigabyte in 2025. In het vierde kwartaal van 2025 alleen ging het om 829 miljoen gigabyte, een record. De ACM noemt de groei zelf 'spectacular'. Het zijn opgaven van de grootste aanbieders aan de toezichthouder, geen eigen meting van het netwerk.

«Total mobile-data consumption has almost doubled within a three-year time period: from 1.6 billion gigabytes in 2022 to almost 3 billion gigabytes in 2025.»
03 · FEIT

Driekwart van al het mobiele verkeer is video

Volgens de Ericsson Mobility Report was video eind 2025 ongeveer 75 procent van al het mobiele dataverkeer in de wereld. Ericsson schrijft de groei van het verbruik per abonnement vooral toe aan meer kijken naar video. Het is een schatting van een netwerkleverancier, geen meting van een toezichthouder.

«At the end of 2025, video traffic accounted for around 75 percent of all mobile data traffic.»
04 · FEIT

De overheid onderbouwde de dekkingseis met het streamen van video

Aan de 700 MHz-vergunningen voor 5G hing de overheid een dekkingseis: binnen twee jaar 98 procent geografische dekking buitenshuis in elke gemeente, met minstens 8 Mbps in 2022 en 10 Mbps in 2026. De staatssecretaris onderbouwt die snelheid met wat de burger ermee doet: browsen, audio en video streamen.

«Met deze snelheden wordt het mogelijk om te browsen, audio en (standaard kwaliteit) video te streamen.»
05 · FEIT

Het 6G-raamwerk noemt de vraag van gebruikers als eerste factor

Het ITU-kader voor 6G (IMT-2030, november 2023) stelt dat de gebruikerservaring beter wordt als gebruikers altijd en overal bij diensten kunnen. Als eerste factor voor het tempo van 6G noemt hetzelfde document de trends, eisen en vraag van gebruikers. Tot rond 2030 wordt de ontwikkeling volgens de ITU geleid door groei van het verkeer.

«The user experience could be enhanced when users have the option to access a variety of services, anytime and anywhere.»
06 · FEIT

Brussel rekent op video als reden voor steeds meer capaciteit

In het witboek over Europa's digitale infrastructuur (februari 2024) noemt de Europese Commissie video in hoge kwaliteit als een van de nieuwe toepassingen die een voortdurende, exponentiële groei vragen van dataverwerking, opslag en transport. Het witboek gaat over de investeringen die nodig zijn voor glasvezel en 5G.

«New business models and entirely new markets are emerging from technological developments around the App Economy, IoT, Data Analytics, AI or new forms of content delivery such as high-quality video streaming. These applications require a continuous exponential increase in data processing, storage, and transmission.»
Grens en tegengeluid

Onze vraag is niet helemaal van onszelf. BEREC, het overleg van de Europese telecomtoezichthouders, zegt wel dat het verkeer komt van de klant die erom vraagt[12]. Maar volgens BEREC bepalen aanbieders ook zelf hoeveel data hun diensten gebruiken, met beeldkwaliteit en met video die vanzelf verder speelt[13]. En meer bandbreedte maakt op haar beurt weer vraag naar meer inhoud[14].

De groei vlakt ook af. Ericsson verwachtte in 2023 dat het groeitempo tot 2029 daalt, al daalt de hoeveelheid die er elk jaar bij komt niet[15]. In Nederland kwam er in het tweede kwartaal van 2026 38 miljoen gigabyte bij, tegen 99 miljoen een jaar eerder[16].

07 · FEIT

Aanbieders sturen zelf hoeveel data we kijken

Volgens BEREC kunnen streaming- en contentaanbieders zelf bepalen hoeveel data hun diensten gebruiken: met techniek, zoals de keuze van codec en beeldkwaliteit, en met het ontwerp van de app, zoals video die vanzelf verder speelt. De vraag van de burger is dus voor een deel een ontwerpkeuze van de aanbieder.

«For this purpose, CAPs have a variety of levers to manage the amount of data of their services, through technical choices (e.g. transmission through CDNs, efficient video codecs, adapting the bitrate to the screen size and to the network capacity) or user interfaces and design incentives (e.g. autoplay features).»
08 · FEIT

Meer bandbreedte maakt ook zelf de vraag naar meer

BEREC beschrijft een kringloop, geen eenrichtingsverkeer. De vraag van klanten naar content drijft de vraag naar breedband, en de beschikbaarheid van breedband drijft op haar beurt de vraag naar content. Providers gebruiken die content volgens BEREC om hun eigen omzet te verhogen, met duurdere abonnementen voor meer snelheid en meer data.

«Availability of broadband access drives demand for content.»
09 · FEIT

De groei van het mobiele verkeer gaat langzamer

Ericsson verwachtte in 2023 dat het jaarlijkse groeipercentage van het mobiele dataverkeer tot 2029 afneemt, naar minder dan 20 procent in de laatste jaren van de prognose. De hoeveelheid die er elk jaar bij komt, daalt volgens Ericsson niet. Eerder verdubbelde het verkeer gemiddeld elke twee jaar.

«Yearly mobile data traffic growth rate is expected to slow down until 2029, but the incrementally added traffic is not declining.»
10 · FEIT

In het voorjaar van 2026 kwam er minder data bij dan een jaar eerder

In het tweede kwartaal van 2026 verbruikten toestellen met 06- en 097-nummers in Nederland 856 miljoen gigabyte mobiele data. Een jaar eerder, in het tweede kwartaal van 2025, was dat 719 miljoen gigabyte: ongeveer 19 procent groei in een jaar. 097-nummers zijn voor machines (M2M), dus niet alles is telefoongebruik. De stijging ten opzichte van het kwartaal ervoor was kleiner dan een jaar eerder: 38 miljoen gigabyte, tegen 99 miljoen in 2025.

«Het mobiele dataverbruik vertoonde een stijging: toestellen met 06- of 097-nummers verbruikten 856 miljoen gigabytes aan data, een toename van 38 miljoen gigabytes.»
Wie zit erachter · 5
Bedrijf · SE
Ericsson

Zweedse netwerkbouwer. Bouwt de radio in de masten, volgde in 2026 drones daarmee in Texas, en wijst in een white paper over 6G-spectrum naar de centimeterband (7 tot 15 gigahertz).

7 ONDERWERPEN →
EU-instelling · EU
BEREC

BEREC, het Body of European Regulators for Electronic Communications. Op de eigen pagina Mission and Strategy schrijft het dat het bijdraagt aan de ontwikkeling en de betere werking van de interne markt voor elektronische-communicatienetwerken en -diensten.

3 ONDERWERPEN →
Overheid · NL
Tweede Kamer

De Nederlandse volksvertegenwoordiging. Verwierp in november 2020 een motie om etniciteit en nationaliteit uit politie-algoritmes te weren, met 72 stemmen voor en 78 tegen.

16 ONDERWERPEN →
VN-organisatie · mondiaal
ITU

De Internationale Telecommunicatie-unie, een VN-organisatie. ITU-R legde in 2023 het raamwerk voor 6G (IMT-2030) vast; ITU-T beschrijft de digitale tweeling van het netwerk.

17 ONDERWERPEN →
EU-instelling · EU
Europese Commissie

Het uitvoerende orgaan van de EU. Stelt wetten voor en ziet toe op de uitvoering; het AI Office van de Commissie handhaaft de regels voor algemene AI-modellen, en het in- en uitreissysteem EES draait onder haar leiding.

19 ONDERWERPEN →
Bronnen bij de tekst
  1. 0196 procent van de Nederlanders is elke dag onlineCBS, Digitalisering en kenniseconomie 2025: ICT-gebruik personen (2026)
  2. 02Ruim de helft van de Nederlanders betaalt voor films en series streamenCBS, Digitalisering en kenniseconomie 2025: ICT-gebruik personen (2026)
  3. 03Nederlanders gebruiken in drie jaar bijna twee keer zoveel mobiele dataACM, ACM Telecom Monitor Q4 2025: record mobiel dataverbruik (2026)
  4. 04Video is driekwart van al het mobiele dataverkeerEricsson, Ericsson Mobility Report: mobile network traffic Q2 2026
  5. 05Het kabinet: 5G is het antwoord op de groei van ons dataverkeerTweede Kamer, Kamerstuk 24095, nr. 478: Nota Mobiele Communicatie (2019)
  6. 06De overheid eist zoveel bereik dat je overal video kunt streamenTweede Kamer, Kamerstuk 24095, nr. 478: Nota Mobiele Communicatie (2019)
  7. 07Ericsson: de groei van ons dataverkeer is de motor achter 5GEricsson, Understanding the Economics of 5G Deployments (juni 2020)
  8. 08De ITU noemt meer video de eerste drijfveer achter de groeiITU-R, Recommendation ITU-R M.2083-0 (2015)
  9. 09De 6G-norm wil diensten altijd en overalITU-R, Recommendation ITU-R M.2160-0 — IMT for 2030 and beyond (2023)
  10. 10Brussel: video vraagt om een exponentieel groeiend netwerkEuropese Commissie, COM(2024) 81: witboek digitale infrastructuur
  11. 11Mobiel dataverkeer groeide wereldwijd 23 procent in een jaarEricsson, Ericsson Mobility Report: mobile network traffic Q2 2026
  12. 12Europese toezichthouders: het verkeer komt van de klant die erom vraagtBEREC, BEREC: beoordeling van betalingen van grote contentaanbieders (2022)
  13. 13Aanbieders sturen zelf hoeveel data we gebruiken, bijvoorbeeld met autoplayBEREC, BEREC: beoordeling van betalingen van grote contentaanbieders (2022)
  14. 14BEREC: meer bandbreedte maakt zelf de vraag naar meer contentBEREC, BEREC: beoordeling van betalingen van grote contentaanbieders (2022)
  15. 15Het groeitempo van mobiel dataverkeer neemt afEricsson, Ericsson Mobility Report: mobile data traffic growth rate (2023)
  16. 16Mobiel dataverbruik in Nederland: 856 miljoen gigabyte in één kwartaalACM, ACM Telecommonitor tweede kwartaal 2026
Volgend onderwerp
Gratis, betaald met data

Gratis bestaat niet: je betaalt met je profiel.

Lees verder →

Lees ook

↑ Terug naar Burger