Niet meedoen kan niet

Op papier mag je weigeren, in de praktijk sluiten regels je uit. Bij werk en uitkering geldt volgens de wet "digitaal, tenzij"^[4]. Het noodfonds voor wie de energierekening niet kon betalen, had in 2023 geen papieren aanvraag en geen loket^[5]. Wie een familielid namens zich wil laten inloggen, kon dat in 2023 bij 21 van de 342 gemeenten^[6].

Voor wie niet meekomt, zijn er hulppunten in de bibliotheek. Die bereikten volgens de Algemene Rekenkamer in 2022 iets meer dan 1 procent van de 4 miljoen mensen voor wie ze bedoeld zijn^[7].

De poort verhuist naar de telefoon. Voor DigiD op het hogere niveau heb je een smartphone met de app nodig^[8]. De beveiliging van de NL Wallet, de nieuwe digitale identiteit van de overheid, was in juli 2026 alleen klaar voor wie een account bij Google of Apple heeft. De staatssecretaris erkent dat de wallet niet kan voorkomen dat zo'n bedrijf je blokkeert^[9]. Hoe die poort zelf werkt, staat bij Digitale identiteit.

Ook de straat gaat over. Utrecht verving in 2023 de parkeerkorting voor bezoek aan de automaat door een app. Wie die niet wil, moet naar het stadskantoor en elk bezoek telefonisch doorgeven^[10]. En elke nieuwe generatie netwerk schakelt een oude uit. In Zevenaar werkt de parkeerpas sinds 1 oktober 2026 niet meer, omdat de paslezers het 2G-netwerk gebruiken en dat verdwijnt^[11]. Bij de overstap naar 6G, de volgende generatie mobiel netwerk, kan dat opnieuw gebeuren. Wat er dan uitgaat, is nog niet bekend.