De Europese Unie heeft twee wetten over het scannen van privéberichten op beelden van seksueel kindermisbruik. De tijdelijke regel uit 2021 laat bedrijven zoals Google en Meta vrijwillig meekijken in chats en mail; dat is een uitzondering op de Europese privacyrichtlijn voor elektronische communicatie[3]. Een voorstel van de Commissie uit 2022 wil dat vastleggen met scanbevelen: wie zo'n bevel krijgt, moet gaan scannen[4].
Die tijdelijke regel werd in 2024 verlengd tot 3 april 2026[5]. Op 19 december 2025 stelde de Commissie voor hem tot 3 april 2028 te verlengen[6]. Op 11 maart 2026 gaf het Parlement een onderhandelingsmandaat: kortere looptijd, en een smaller bereik[7]. Onderhandelingen met de Raad leverden geen akkoord op: er waren twee trialogen zonder resultaat[8]. Op 26 maart 2026 stemde het Parlement tegen het Commissievoorstel: 228 voor, 311 tegen, 92 onthoudingen[7]. De regel verviel op 3 april 2026. Tussen 3 april en het herstel was er geen wettelijke basis voor vrijwillig scannen[6].
De Raad stopte niet. Op 2 juli 2026 nam hij zijn eigen positie in eerste lezing aan, niet de beperktere tekst van 11 maart. De Raad bracht de vervallen tijdelijke regel terug als nieuwe, zelfstandige wet, tot 3 april 2028[8].
Daarna moest het Parlement in tweede lezing over die Raadstekst stemmen. Dat is de gewone manier waarop Raad en Parlement samen een wet maken, geen aparte noodwet. Maar de regels zijn dan anders. In maart was een gewone meerderheid van de uitgebrachte stemmen genoeg om nee te zeggen. In tweede lezing kan het Parlement de tekst van de Raad alleen verwerpen of wijzigen met een meerderheid van al zijn leden. Volgens het Parlement waren dat toen 360 stemmen[9][10]. Die drempel staat in artikel 294 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, het verdrag dat de wetgevingsprocedures van de Unie vastlegt, en in artikel 68 van het Reglement van het Europees Parlement[9][11].
Het ging snel. Op 26 juni 2026 besloten de lidstaten tot spoed[8]. Op 1 juli 2026 vroeg een politieke groep in het Parlement de urgentieprocedure van artikel 170 van dat reglement aan. Bij het afgeronde dossier staat lid 6 van dat artikel als rechtsgrond: het Parlement mag dan bij hoge uitzondering stemmen zonder schriftelijk commissieverslag[12]. Of het Parlement dat verzoek op 7 juli aannam, is niet vastgesteld: een stemuitslag over het verzoek is niet gevonden. Tussen de Raadspositie van 2 juli en de stemming van 9 juli zaten zeven dagen[8][10].
Op 9 juli 2026 stemden 314 leden voor verwerpen, 276 tegen verwerpen, 17 onthielden zich. Meer leden wilden de tekst dus wegstemmen, maar de 360 stemmen kwamen er niet. Een tweede stemming, over de gewijzigde tekst van het Parlement zelf, haalde evenmin een meerderheid (276 voor, 286 tegen, 30 onthoudingen). De regel ging door[10].
De Raad keurde de tekst op 23 juli 2026 goed[13]. De regel geldt tot 3 april 2028. Chats die van begin tot eind versleuteld zijn, vallen erbuiten[14]. Over de permanente wet onderhandelen Raad en Parlement nog. Op 29 september 2026 was er een overleg van Commissie, Raad en Parlement, gericht op scanverplichtingen. De nota van de Raad zegt niet wat de uitkomst was[15].